Eğer kediniz tek bir kez kustuysa, sonrasında normal davranmaya devam ediyorsa ve genel enerjisi yerindeyse, büyük ihtimalle şu an acil bir krizin ortasında değilsiniz. Ancak kusma art arda devam ediyorsa ya da kediniz halsizce bir köşeye çekildiyse, işler biraz değişir.
Bu içeriğimizde, şu an yaşadığınız o belirsizlik stresini gidermek ve tam olarak ne yapmanız gerektiğini adım adım anlatmak için hazırladık. Gelin, durumu birlikte değerlendirelim.
Kediniz Kustuysa Şu An Ne Yapmalısınız?
Kusma eyleminin hemen ardından kediler (ve ebeveynleri) genellikle biraz şaşkın olur. Şu an yapacağınız en iyi şey, kedinizin midesine dinlenmesi için biraz zaman tanımaktır.
- 1-2 Saatlik Mola Verin: Mamasını ve suyunu önünden kısa bir süreliğine alın. Midesi şu an hassas ve hemen tekrar bir şeyler yemek/içmek yeni bir kusma refleksini tetikleyebilir.
- Gözlemde Kalın: Kediniz kusma sonrası gidip oyun mu oynuyor, yoksa saklanıp uyumak mı istiyor? Enerji seviyesi bize çok şey anlatır.
- Fotoğraf Çekin: Kulağa pek hoş gelmediğini biliyoruz. Ancak kusmuğun rengi, kıvamı ve içeriği bizim için inanılmaz değerli bir ipucudur. Temizlemeden önce telefonunuzla bir fotoğrafını çekin.
- Ortamı Kontrol Edin: Evde eksik bir oyuncak parçası, kemirilmiş bir ev bitkisi veya ortada unutulmuş bir insan ilacı var mı? Hızlıca bir dedektiflik yapın.
Kedilerde Kusma Hangi Durumlarda Acildir?
Bazen beklemek iyi bir fikir değildir. Aşağıdaki belirtilerinden herhangi birini görüyorsanız, saatin kaç olduğuna bakmaksızın bir veteriner hekime ulaşmanız gerekir.
- Kedim sürekli kusuyor: Birkaç saat içinde 3-4 kereden fazla, art arda gelen şiddetli kusmalar.
- Boş öğürme: Kusmaya çalışıp hiçbir şey çıkaramama durumu oldukça ciddidir.
- Kusmukta kan: Taze kırmızı kan veya kahve telvesine benzeyen siyahımsı pıhtılar görmek.
- Karın ağrısı: Karnına dokundurtmaması, kambur durması veya sürekli ağlaması.
- Yabancı cisim şüphesi: İp, toka, oyuncak parçası yuttuğundan şüpheleniyorsanız. (Not: Eğer ağzından bir ip sarkıyorsa asla çekmeyin, bağırsakları kesebilir. Doğrudan kliniğe gelin.)
- Suyu bile midesinde tutamaması: İçtiği suyu anında geri çıkarıyorsa, çok hızlı dehidrate (susuz) kalacaktır.
Eğer bu listedeki hiçbir madde kedinize uymuyorsa, biraz daha rahatlayabilirsiniz. Şimdi kusmanın rengine ve şekline bakalım.
Kusmanın Görünümüne (Rengine) Göre Olası Nedenler
Tarabya’daki veteriner kliniğimizde kedi ebeveynlerinin bize telaşla en sık gösterdiği fotoğraflar üzerinden ilerleyelim. Kedim kusuyor nedenleri nelerdir diye düşünürken, renk bize o an içeride neler olduğuna dair küçük ipuçları verir.
Kedim Sarı Kusuyor (Safra Kusması)
Bu, ebeveynleri en çok korkutan görüntülerden biridir ama çoğunlukla sebebi basittir: Boş mide. Sarı sıvı, safradır. Kedinizin midesi uzun süre boş kaldıysa, safra mide zarına zarar vererek tahrişe neden olur ve kedi bunu kusarak dışarı atar. Bazen de mide asidinin fazlalığına işaret eder.
Kedim Beyaz Köpük Kusuyor
Beyaz köpük genellikle mide asidi ve tükürük karışımıdır. Mide veya bağırsaklarda hafif bir iltihaplanma (gastrit) olduğunda ya da kedi bir şey yutmaya çalışıp midesini tahriş ettiğinde sıkça görürüz. Tek seferlik beyaz köpük kusması nadiren büyük bir alarm sebebidir.
Kedim Mama Yedikten Sonra Mamasını Kusuyor
Burada hekimlik açısından önemli bir ayrım vardır: Bu gerçekten kusma mı, yoksa öğürme (regürjitasyon) mi? Eğer kediniz mamayı yediği gibi, hiç sindirilmemiş halde, tüp şeklinde (sosis gibi) geri çıkarıyorsa, bu öğürmedir. Genelde mamayı çok hızlı yediği, midesine hava doldurduğu veya mama tanelerinin boyutu ona uygun olmadığı için olur. Ancak mamayı yedikçe bunu hep tekrarlıyorsa, yemek borusu ile ilgili incelenmesi gereken bir durum olabilir.
Kedim Su Kusuyor
Bazen kediler su kabının başında çok uzun süre kalır ve nefes almadan su içerler. Mide bu ani sıvı hacmini kaldıramaz ve geri atar. Ancak kedim kusuyor şikayetinin altında, içtiği her suyu hemen çıkarma durumu yatıyorsa, bu yabancı cisim tıkanıklığı veya böbrek/karaciğer fonksiyonlarındaki bir değişimin habercisi olabilir.
Tüy Yumağı Kusması (En Sık Karşılaşılan Durum)
Titiz dostlarımızın kendilerini temizlerken yuttukları tüyler zamanla midede birikir. Kusmuğun içinde uzun, silindir şeklinde, genellikle kahverengi/gri renkte tüy topakları görüyorsanız, sebebi buldunuz demektir. Bu son derece doğal bir durumdur. Ancak kediniz sürekli tüy kusmaya çalışıyorsa, kedilerde tüy yumağı sorunları ve koruyucu macun destekleri için hekiminize danışmanız gerekir.
Kedim Kusuyor ve Halsiz / İshal
Tek başına kusma bir belirtidir. Ancak yanına başka semptomlar eklendiğinde, veteriner hekimler olarak durumu çok daha yakından takip etmek isteriz.
Eğer kedim kusuyor ve halsiz ne yapmalıyım ya da kedim kusuyor ve ishal ne yapmalıyım diye düşünüyorsanız, durum sadece basit bir mide üşütmesi olmayabilir. Kusma ve ishalin bir arada görülmesi, kedinizin vücudundan çok hızlı sıvı ve mineral kaybettiği (dehidrasyon) anlamına gelir. Kediler sıvı kaybına karşı çok toleranslı canlılar değildir. Özellikle bu duruma bir de “oyun oynamama, hep uyuma, köşeye saklanma” gibi halsizlik belirtileri eşlik ediyorsa, lütfen evde çözüm aramayı bırakın ve güvendiğiniz bir kliniğin yolunu tutun.
Kedisi Kusan Ebeveynlerin Sık Yaptığı Hatalar
Endişelendiğinizi ve ona hemen yardım etmek istediğinizi biliyoruz. Biz de evcil hayvan ebeveyniyiz. Ancak panik anında yapılan bazı iyi niyetli hamleler, süreci zorlaştırabiliyor.
- İnsan İlaçları Vermek: “Midemi bulantısına iyi gelmişti, minik bir parça vereyim” düşüncesi son derece tehlikelidir. İnsanlar için güvenli olan pek çok etken madde, kediler için toksik (zehirli) olabilir.
- Hemen Bir Şeyler Yedirmeye Çalışmak: Kediniz kustuktan sonra enerjisi düşmüş gibi görünebilir. “Aç kaldı, hemen sevdiği yaş mamayı vereyim” diye düşünmeyin. Hassas bir mideye anında yiyecek göndermek, ikinci kusma dalgasını başlatır.
- Zorla Su İçirmek: Sıvı kaybettiğini düşünüp şırıngayla zorla su içirmeye çalışmak, suyun yanlışlıkla akciğerlere kaçmasına (aspirasyon pnömonisi) yol açabilir.
Tarabya Petcare Muayenehanesi’nde Kusma Şikayetlerine Nasıl Yaklaşıyoruz?
Kusma bir hastalık değil, vücudun “içeride bir şeyler yolunda gitmiyor” deme şeklidir. Bu, basit bir mama değişiminden kaynaklanabileceği gibi, daha detaylı incelenmesi gereken sistemik bir duruma da işaret edebilir.
Tarabya Petcare Veteriner Muayenehanemizde, “kedim kusuyor” şikayetiyle gelen hastalarımızda varsayımlarla ilerlemeyiz. Kedinizin ne kadar özel olduğunu biliyoruz. Önce detaylı bir muayene yapar, midesini ve bağırsaklarını elle kontrol ederiz. Gerekli durumlarda, kapsamlı kedi muayenesi ve görüntüleme yöntemleri (ultrason veya röntgen) kullanarak midede bir yabancı cisim olup olmadığını saniyeler içinde netleştiririz. Amacımız, doğru teşhisle kedinizi en kısa sürede sağlığına kavuştururken, sizin de içinizi rahatlatmaktır.
Sık Sorulan Sorular
Kusan kediye evde ne verilir?
Kediniz kustuğunda ona evde kendi inisiyatifinizle herhangi bir ilaç, bitkisel çay veya özel karışım vermemelisiniz. Sadece midesini 1-2 saat dinlendirmeniz yeterlidir. Eğer kusma devam etmiyorsa, hekiminizin onayını alarak çok az miktarda, kolay sindirilebilir (haşlanmış tavuk göğsü gibi) diyet mamalar sunabilirsiniz. Ancak bunu yapmadan önce mutlaka kliniğinize danışın.
Kedim kustuktan sonra hemen su veya mama vermeli miyim?
Hayır. Kustuktan hemen sonra midesi hala kasılmaya eğilimlidir. Önünden mamayı ve suyu 1-2 saatliğine kaldırın. Süre bitiminde önce çok az miktarda taze su verin. Suyu midesinde tutabiliyor ve tekrar kusmuyorsa, ilerleyen saatlerde küçük bir porsiyon mama verebilirsiniz.
Kedinizin kusması art arda devam ediyor veya genel durumu sizi endişelendiriyorsa, beklemeyin. Durumu birlikte değerlendirmek ve onun için en güvenli adımı atmak için Tarabya veteriner kliniğimizle iletişime geçin. Sizi dinlemek ve destek olmak için buradayız.